
Nasz biolog patronem pierwszego rezerwatu we Wrocławiu
„Las Pilczycki” im. prof. Dariusza Tarnawskiego, to pierwszy rezerwat przyrody ustanowiony w granicach administracyjnych Wrocławia.
Jego powołanie przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych stanowi ważny krok w kierunku wzmacniania ochrony przyrody, zachowania cennych siedlisk oraz podkreślenia roli terenów leśnych w strukturze ekologicznej miasta.
Dlaczego to miejsce jest tak wyjątkowe? Rezerwat chroni jeden z najcenniejszych fragmentów nadrzecznych lasów łęgowych w regionie — z naturalnymi procesami, bogactwem martwego drewna i obecnością rzadkich gatunków, takich jak pachnica dębowa, kozioróg dębosz czy dzięcioł czarny.
To prawdziwa ostoja bioróżnorodności w granicach dużego miasta.
Prof. Dariusz Tarnawski (1953-2021) był dyrektorem Instytutu Biologii Środowiskowej, kierownikiem Zakładu Biologii, Ewolucji i Ochrony Bezkręgowców Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego.
Urodził się w Ząbkowicach Śl. 2 sierpnia 1953 r. Z Wrocławiem związany był od studiów, które zaczął w 1972 r. Swoją karierę naukową rozpoczynał na Uniwersytecie Wrocławskim w 1978 r. na stanowisku samodzielnego biologa. Na UWr ukończył doktorat (1990 r.), zdobył habilitację (2001 r.) i uzyskał tytuł profesorski (2010 r.).
Był współtwórcą Instytutu Biologii Środowiskowej UWr (od 1 I 2014 r.) i pierwszym kierownikiem Zakładu Biologii, Ewolucji i Ochrony Bezkręgowców (od 1 I 2012 r.).
Okazał się wybitnym specjalistą z zakresu taksonomii i systematyki, biologii i ekologii chrząszczy sprężykowatych (Insecta: Coleoptera: Elateridae) w ujęciu światowym. Opisał 323 nowe dla wiedzy gatunki chrząszczy z rodziny Elateridae. Ponadto ustanowił dwa nowe plemiona, osiem podplemion, 12 rodzajów i dwa podrodzaje. Jest autorem blisko 230 publikacji naukowych, w tym 22 monografii i sześciu kluczy do oznaczania owadów.
Jako biolog środowiskowy i konserwatorski interesował się ochroną bioróżnorodności, saproksylicznymi gatunkami chrząszczy oraz wyceną i oceną zasobów przyrodniczych.
Aktywnie uczestniczył w programach czynnej ochrony gatunków i ich siedlisk (m.in. program ochrony motyli łąkowych, przeplatki maturny i niepylaka apollo), zainicjował wiele pomników przyrody (Dęby Boguszyckie, Dąb Grochowski, Perełkowce nad Grudziądzką) i użytków ekologicznych (Mokradła Boguszyckie, Ols Spalicki, Olsy Sokołowickie, Las Boguszycki, Polana Grochowska). Na polu ochrony przyrody współpracował z jednostkami samorządu terytorialnego, Lasami Państwowymi, Arboretum Leśnym w Sycowie oraz organizacjami pozarządowymi (m.in. Eko-Unia, Fundacja EkoRozwoju).
Wyniki Jego badań były podstawą wniosków o ustanowienie obszarów Natura 2000 na Dolnym Śląsku (m.in. Specjalny Obszar Ochrony siedlisk Natura 2000 PLH020065 Bierutów, SOO Natura 2000 PLH020089 Dąbrowy Janikowskie, SOO Natura 2000 PLH020084 Dolina Dolnej Baryczy, SOO Natura 2000 PLH020036 Dolina Widawy, SOO Natura 2000 PLH020038 Góry Kamienne, SOO Natura 2000 PLH020081 Lasy Grędzińskie, SOO Natura 2000 PLH020102 Łąki Gór i Pogórza Izerskiego, SOO Natura 2000 PLH020103 Łęgi nad Bystrzycą, SOO Natura 2000 PLH020082 Wzgórza Niemczańskie, SOO Natura 2000 PLH020049 Żwirownie w Starej Olesznej). W 2011 r. zainicjował utworzenie obszaru Natura 2000 „PLH020091 Dolina Oleśnicy i Potoku Boguszyckiego”, który obejmuje m.in. las miejski zwany „Wodociągami”. W latach 2020–2021, prowadził badania, które stały się podstawą opracowania koncepcji ochrony pól irygacyjnych we Wrocławiu oraz wniosku o ustanowienie w tym miejscu rezerwatu przyrody.
Dzięki niemu ustanowiono wiele form ochrony przyrody nie tyko we Wrocławiu, ale także na Ziemi Oleśnickiej. W uznaniu Jego zasług na rzecz ochrony lokalnej przyrody, uchwałą Rady Miasta Oleśnica w lipcu 2021 r., jego imieniem nazwano pierwszy z platanów rosnących w szpalerze “Platanów oleśnickich naukowców” przy ulicy Brzozowej.
Należał do Wojewódzkiej Rady Ochrony Przyrody (od 9 XII 2004 r. do 2009 r.) oraz Regionalnej Rady Ochrony Przyrody (od 2009 r. do 22 II 2010 r., od 23 II 2010 r. do 10 II 2015 r., a także do Zespołu doradczego ds. ochrony przyrody Dyrekcji Lasów Państwowych we Wrocławiu (od 27 I 2011 r.).
Był przedstawicielem nauki w składzie Komitetu Sterującego „Program dla Odry-2006” (od 5 grudnia 2011 roku) [powołany przez Pełnomocnika Rządu RP do Spraw „Programu dla Odry-2006”].
Należał do Polskiego Towarzystwa Entomologicznego (od 1973) i Polskiego Towarzystwa Zoologicznego (od 1978 r.), był też członkiem-założycielem Polskiego Towarzystwa Taksonomicznego.
Był oddanym pracy dydaktycznej nauczycielem akademickim, wykształcił wielu biologów pracujących jako naukowcy, nauczyciele i w szeroko pojętej dziedzinie ochrony przyrody.
Pełnił funkcję Sekretarza Redakcji (27 XII 1978 r. – 28 X 1985 r.) Kluczy do oznaczania owadów Polski, należał do Kolegium Redakcyjnego (28 X 1985 r. – 10 IX 1995 r.) Kluczy do oznaczania owadów Polski. Był sekretarzem redakcji Przeglądu Zoologicznego (w kadencji 1987 r. -1991 r.) oraz Członkiem Komitetu Redakcyjnego Genus.
Jego zasługi były wielokrotnie nagradzane przez Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego. Został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (2016 r.), Złotym Medalem za Długoletnią Służbę (2017 r.) i Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2017 r.).

Data publikacji: 15.06.2026
Dodane przez: MJ




