Nowe badania odkrywają tajemnice mumii dziecka
Egipska mumia chłopca jest obiektem badań naukowców. Wiadomo już ile chłopiec miał lat, skąd pochodził. Wciąż zagadką pozostaje m.in. przyczyna śmierci. W zespole badawczym jest prof. Agata Kubala z Instytutu Historii Sztuki.
Starożytne egipskie mumie to unikalne relikty przeszłości, od zawsze wzbudzające zainteresowanie badaczy. Nowe technologie dostarczają naukowcom więcej narzędzi, dzięki którym mogą odsłaniać przed nami jeszcze więcej tajemnic balsamowanych szczątków.
W 2023 roku, na prośbę metropolity wrocławskiego, arcybiskupa Józefa Kupnego, naukowcy rozpoczęli badania mumii. Było to jej pierwsze znane badanie radiologiczne. Wcześniej szczątki nigdy nie były systematycznie badane.
Mumia została przywieziona do Wrocławia w 1914 roku jako część antycznej kolekcji należącej do kardynała Adolfa Bertrama, który w tym samym roku został mianowany biskupem wrocławskim. Przekazał on swoją kolekcję lokalnemu muzeum (dziś jest to Muzeum Archidiecezjalne).
Badania obejmują m.in. historię osoby zabalsamowanej oraz pochodzenie. Dzięki nieinwazyjnemu badaniu radiologicznemu możliwe było oszacowanie płci i wieku, a także wykrycie zmian patologicznych i śladów chorób.
Zachowane tkanki miękkie oraz rozwój uzębienia umożliwiły precyzyjne określenie płci i wieku. Wiadomo już, że mumia należała do chłopca, który zmarł w wieku około ośmiu lat.
Analizy radiologiczne potwierdziły, że mózg został usunięty przez jamę nosową. Większość narządów wewnętrznych również usunięto.
Porównanie kartonu, w którym zachowana jest mumia, sugeruje jej pochodzenie na południową część Górnego Egiptu, najprawdopodobniej Kom Ombo, Asuan lub inną nekropolię w regionie.
– To nie koniec naszych badań – mówi prof. Agata Kubala, z Zakładu Historii Sztuki Renesansu i Reformacji (Instytut Historii Sztuki, Wydział Nauk Historycznych i Pedagogicznych UWr). – W dalszym ciągu pracujemy nad mumią, prześwietlenie wykazało bowiem obecność jakiegoś przedmiotu na klatce piersiowej – może być to papirus zawierający np. imię chłopca.
Żeby jednak do niego dotrzeć naukowcy muszą opracować metodę zdjęcia kartonażu, który jest uszkodzony i przez to dosyć kruchy, a co za tym idzie podatny na dalsze zniszczenie. – Pracujemy także nad szczegółowym „odczytaniem” ikonografii samego kartonażu, co w przypadku mumii z okresu ptolemejskiego jest zadaniem skomplikowanym. Pozwoli nam to jednak doprecyzować jej datowanie w obrębie tej epoki i ewentualnie potwierdzić proponowany przez nas region Asuanu jako miejsce jego powstania – dodaje nasza naukowczyni.
Wyniki badań zespołu z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Międzynarodowej Fundacji Mummy Research Center opublikowano w marcowym „Digital Applications in Archaeology and Cultural Heritage”. Artykuł wzbogaca wiedzę i dane o egipskich mumiach, które są nadal zachowane i dostępne do badań, ze szczególnym uwzględnieniem ich pochodzenia. Zachęcamy do lektury: Technologia cyfrowa w służbie studiów nad mumią. Egipska mumia dziecka w Muzeum Archidiecezji we Wrocławiu – ScienceDirect
Warto również zajrzeć do „Archeologii żywej”
W skład zespołu badawczego weszli dr hab. Agata Kubala, prof. UWr z Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego, Marzena A. Ożarek-Szilke, Stanisław Szilke i dr Wojciech Ejsmond z ośrodka badawczego Mummy Research Center. Badania radiologiczne przeprowadził lek. Maciej Mazgaj w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego w Lublinie.
Zdjęcia mumii, fot. Marzena Ożarek-Szilke
Oprac. Kg
Data publikacji: 27.02.2026
Dodane przez: M.J.
